Elektriciteitsprijzen slaan opnieuw de omgekeerde richting in
Na een begin van het jaar met overwegend dalende stroomprijzen is de trend nu gekeerd. Wat leek op een gunstige ontwikkeling voor consumenten, blijkt slechts tijdelijk te zijn geweest.
In januari bedroeg de kale elektriciteitsprijs gemiddeld 0,81 kr./kWh over de twee prijsgebieden in Denemarken. In april was die prijs gedaald naar 0,61 kr./kWh. Maar in mei schoot de prijs weer omhoog naar 0,75 kr./kWh — een stijging van bijna 24 procent op slechts één maand tijd.
Wat verklaart de plotse prijsstijging?
Mads Brøgger, directeur van de energiedivisie bij Norlys, legt uit wat er achter deze stijging schuilgaat. Volgens hem spelen meerdere factoren tegelijkertijd een rol.
“In grote delen van Europa was er in mei minder stroomproductie uit windmolens en zonnepanelen dan normaal voor deze periode van het jaar. Bovendien staan de waterreservoirs in Zweden en Noorwegen op een laag niveau,” aldus Mads Brøgger.
Daar komt nog bij dat zowel Zweden als Finland in bepaalde periodes van mei enkele kernreactoren tijdelijk hadden stilgelegd voor onderhoud. Die combinatie van factoren zet ook de Deense elektriciteitsprijs onder opwaartse druk.
Aardgasprijzen en de situatie in het Midden-Oosten
Denemarken haalt het grootste deel van zijn stroom uit hernieuwbare energiebronnen zoals zon en wind. Maar wanneer die bronnen onvoldoende leveren, moet er worden bijgesprongen met stroom van gasgestookte centrales. En daar wringt het schoentje.
“Op de momenten dat we gedwongen zijn om stroom uit gasgestookte centrales bij te kopen, bepalen de aardgasprijzen het niveau van de elektriciteitsprijs,” legt Mads Brøgger uit. “De aanhoudende onopgeloste situatie in het Midden-Oosten heeft al geruime tijd een stempel gedrukt op de gasprijzen, en dat werkt rechtstreeks door in de stroomrekening.”
Verschil tussen DK1 en DK2
Bekijk je de twee Deense prijsgebieden afzonderlijk — het westelijke gebied DK1 en het oostelijke gebied DK2, gescheiden door de Grote Belt — dan zie je lichte verschillen in de prijsontwikkeling.
In DK1 daalden de prijzen maand na maand, terwijl de elektriciteitsprijs in DK2 van januari naar februari eerst steeg, en pas daarna de dalende trend volgde. Bovendien startte DK2 vanuit een lager prijsniveau dan DK1.
Die verschillen zijn voornamelijk te verklaren door de geografische verbindingen. DK1 is nauwer verbonden met Duitsland, Nederland en België, terwijl DK2 sterker gekoppeld is aan de Scandinavische buurlanden.
Grote schommelingen doorheen de dag
De cijfers voor mei onthullen ook een opvallend patroon binnen één etmaal. De stroomprijs verschilt enorm afhankelijk van het tijdstip waarop je energie verbruikt.
Gemiddeld was stroom in mei het goedkoopst midden op de dag, rond 13:00 uur, met een prijs van ongeveer 0,25 kr./kWh. Het duurste moment was 20:00 uur, met een gemiddelde prijs van maar liefst 1,30 kr./kWh.
Dat betekent dat stroom tijdens het duurste uur meer dan vijf keer zo duur was als tijdens het goedkoopste uur. Een wereld van verschil voor wie bewust met zijn verbruik omgaat.
Slim verbruik loont meer dan ooit
“Die grote schommelingen betekenen dat er nog altijd veel te winnen valt door een deel van het stroomverbruik te verschuiven naar de goedkopere uren,” stelt Mads Brøgger.
“Denk bijvoorbeeld aan het opladen van je elektrische auto, het draaien van een wasbeurt of het inschakelen van de vaatwasser — als je de flexibiliteit hebt om dat te plannen. Als stroomklant kun je de elektriciteitsmarkt niet sturen, maar in veel gevallen kun je wél bepalen wanneer je stroom verbruikt.”
